دانشگاه پیام نور فصلنامه علمی اپتوالکترونیک 2783-1752 8 1 2025 09 23 Investigation of Structural and Optical Properties of Sr1-xZrO3:xEu3+ Nanophosphors بررسی خواص ساختاری و اپتیکی نانوفسفر +Sr1-xZrO3:xEu3 31 38 11838 10.30473/jphys.2025.72800.1221 FA سیده معصومه موسوی مهماندوستی دانشکده فیزیک، دانشگاه، پیام نور، تهران، ایران مرجانه جعفری فشارکی گروه فیزیک، دانشگاه، پیام نور، تهران، ایران محمدرضا جلالی گروه فیزیک، دانشگاه، پیام نور، تهران، ایران Journal Article 2024 11 15 In this study SrZrO3:xEu3+(x=0.1-0.5 mol%) nanophosphor was prepared by celf-combustion sol-gel method with citric acid as fuel at 350 °C. The results of X-ray diffraction (XRD) indicated the optimum temperature to form a single-phase of nanophosphors with perovskite crystal structure was 900 °C. Surface morphology of the sample were characterized by field-emission electron microscopy (FE-SEM). In order to evaluate the quantitative analysis of available elements of the energy dispersive X-ray analysis (EDXA) connected to the SEM device was used. In order to investigate the thermoluminescence (TL) properties, at first the samples were heated at 500 °C for one hour and then irradiated with X-ray for different content of Eu impurity. The maximum intensity of thermoluminescence was obtained for the SrZrO3:xEu3+ sample with x=0.3 mol%. The Sr0.097Eu0.003ZrO3 sample was irradiated with X-ray over a period of 30 s to 5 min. As the irradiation time increases, the number of charge carriers’ increases, which results in an increase in the intensity of thermoluminescence. Linearity and reproducibility were checked for this sample, which can be a suitable option for dosimetry due to the significant stability and linearity of the thermoluminescence response. Kinetic parameters such as; activation energy, frequency factor and kinetic order were also calculated for Sr0.097Eu0.003ZrO3 dosimeter. در این پژوهش نانوفسفر mol%) SrZrO3:xEu3+ (x=0.1-0.5به روش سل-ژل خوداحتراقی با سوخت اسید سیتریک در دمای °C 350 تهیه شد. نتایج پراش پرتو ایکس (XRD) نشان داد دمای بهینه جهت تشکیل نمونة تک فاز نانو فسفرها با ساختار بلوری پروسکایت °C 900 می‌باشد. ریخت-شناسی نمونه‌ها با استفاده از میکروسکوپ الکترونی روبشی گسیل میدانی (FE-SEM) انجام شد. جهت بررسی آنالیز کمی از میزان عناصر موجود از آنالیز تفکیک انرژی پرتو ایکس (EDXA) متصل به دستگاه SEM استفاده شد. به منظور بررسی خواص ترمولومینسانس (TL)، ابتدا نمونه‌ها به مدت یک ساعت در دمای °C 500 حرارت‌دهی شد و سپس برای مقادیر مختلف ناخالصی Eu توسط اشعه ایکس پرتودهی شدند. بیشینه شدت ترمولومنیسانس برای نمونه SrZrO3:xEu3+ با ناخالصی x=0.3 mol% به دست آمد. نمونه Sr0.097Eu0.003ZrO3 در بازه‌های زمانیs 30 تا min 5 تحت پرتودهی اشعه ایکس قرار گرفت. با افزایش زمان پرتودهی، تعداد حامل‌های بار افزایش می‌یابد که افزایش شدت ترمولومینسانس را نتیجه می‌دهد. خطی بودن و تکرارپذیری برای این نمونه بررسی شد که با توجه به پایداری قابل توجه و خطی بودن پاسخ ترمولومینسانس، می‌تواند گزینه مناسبی برای دزیمتری باشد. پارامترهای سینتیک نظیر؛ انرژی فعال سازی، فاکتور فرکانس و مرتبه سینتیک نیز برای دزیمتر Sr0.097Eu0.003ZrO3 محاسبه شد. https://jphys.journals.pnu.ac.ir/article_11838_cbfe5883daa021b976739b76bfd584d8.pdf